Khảo sát, hỗ trợ phát triển chuỗi giá trị sầu riêng trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk

Chiều ngày 11/7, Đoàn công tác của Đại học Quốc gia Hà Nội, Sở Nông nghiệp và Môi Trường, Hiệp hội sầu riêng, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Đắk Lắk đã có buổi làm việc với xã Ea Knuếc về khảo sát tình hình sản xuất, chuyển đổi số và xúc tiến thương mại đối với vùng trồng sầu riêng.

Tham gia đoàn công tác có PGS.TS Bùi Thế Duy, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội; cùng các giáo sư, tiến sĩ, nhà khoa học và chuyên gia kinh tế của trường. Đi cùng đoàn có bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường; ông Đinh Văn Đang, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông; ông Lê Anh Trung, Chủ tịch Hiệp hội Sầu riêng tỉnh Đắk Lắk.

Làm việc với đoàn, về phía xã Ea Knuếc có bà Ngô Thị Minh Trinh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã; ông Nguyễn Văn Hùng, Chủ tịch UBND xã cùng đại diện các phòng, ban liên quan.

Bà Ngô Thị Minh Trinh, Bí thư Đảng ủy xã báo cáo tình hình sản xuất sầu riêng trên địa bàn

Theo báo cáo của UBND xã, sầu riêng hiện là cây trồng chủ lực mang lại hiệu quả kinh tế cao tại xã Ea Knuếc với tổng diện tích đạt 5.153 ha, dự kiến sản lượng 6 tháng đầu năm 2026 ước đạt khoảng 70.750 tấn. Dù có lợi thế về quy mô, địa phương này đang phải đối mặt với không ít khó khăn khi có 4 mã số vùng trồng và 6 cơ sở đóng gói bị Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) tạm dừng hoạt động do vi phạm quy định kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm. Đặc thù canh tác sầu riêng trồng xen với cà phê tại địa phương cũng đang tạo ra nhiều rào cản trong việc lập hồ sơ cấp mới mã số vùng trồng theo tiêu chuẩn hiện hành.

Bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường trao đổi thông tin về sầu riêng tại buổi làm việc

Hiện nay, chuỗi giá trị sầu riêng tại đây đang đối mặt với nhiều áp lực về tiêu chuẩn xuất khẩu chính ngạch do mã vùng trồng được cấp hiện còn ít so với diện tích đang có; còn bị vướng mắc cơ chế cấp mã vùng trồng theo quy định mới đối với mô hình trồng xen canh tại Tây Nguyên; công tác chuyển đổi số chưa đồng bộ; thị trường thiếu minh bạch gây phá vỡ liên kết chuỗi…

Ông Đinh Văn Đang, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tham dự buổi khảo sát

Phát biểu tại buổi làm việc, các chuyên gia thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội đã chỉ rõ sự chênh lệch về giá trị nông sản giữa Việt Nam và các quốc gia tiên tiến nằm ở chọn giống, bảo quản sau thu hoạch và chế biến sâu, chuyển giao đúng yêu cầu kỹ thuật canh tác cho bà con; đặc biệt là việc thiết lập hệ thống ghi chép nhật ký điện tử và quản lý vật tư nông nghiệp đồng bộ nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất từ thị trường xuất khẩu. Để tháo gỡ căn cơ, các nhà khoa học đã hiến kế và định hướng các giải pháp trọng tâm. Đó là, cần xây dựng một chiến lược tổng thể cho chuỗi giá trị sầu riêng đồng bộ cho toàn tỉnh. Trong đó, phân định rõ quy hoạch kho vựa, bãi xử lý chất thải, trạm kiểm dịch và thiết lập các chế tài xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ thương hiệu. Đồng thời, thiết lập hạ tầng công nghệ số đồng bộ thông qua việc triển khai rộng rãi mã số định danh, nhật ký điện tử cho từng nhà vườn nhỏ lẻ để phục vụ truy xuất nguồn gốc chính xác; ứng dụng công nghệ kiểm tra để xác định chất lượng quả thay vì phương pháp gõ thủ công; ứng dụng công nghệ trong xử lý vỏ sầu riêng….

Đoàn công tác tham quan Hợp tác Nông nghiệp Xanh

Đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng ghi nhận những kiến nghị của xã Ea Knuếc về việc cần có hướng dẫn đặc thù cho mô hình sầu riêng trồng xen canh tại khu vực Tây Nguyên, từ đó xây dựng lộ trình cấp mới mã số vùng trồng khả thi hơn.

Ghi nhận các ý kiến từ đoàn công tác, lãnh đạo xã Ea Knuếc khẳng định các giải pháp công nghệ, chuyển đổi số và định hướng liên kết chuỗi khép kín chính là chìa khóa để bảo vệ ngành hàng tỷ đô này. Địa phương hy vọng các chuyên gia, nhà khoa học sẽ tiếp tục kết nối để hỗ trợ xã tháo gỡ kịp thời các vướng mắc, hướng tới mục tiêu xây dựng hệ sinh thái sầu riêng Đắk Lắk phát triển bền vững và khẳng định vị thế trên thị trường quốc./.

Nguyễn Thôi - TTKN